Kabızlık

Kabızlık, pek çok insanın hayatının bir döneminde yaşadığı bir rahatsızlıktır. Kabızlığı, hastalar çok farklı şekilde ifade edebilirler. Bir kısmı sadece düzensiz tuvalet alışkanlığından yakınırken, diğer bir kısmı düzenli, fakat sert ve kuru gaita yapmaktan yakınır. Özellikle 65 yaşın üzerindeki hastalar ise normal kıvamda fakat zor gaita yapmaktan yakınır. Diğer bir grupta, tuvalete gittikten sonra bağırsaklarının tam olarak boşalmadığından veya kabızlığa bağlı hemoroid ve anal fissürle ilgili sıkıntılardan yakınır.

Tuvalet alışkanlığı kişiden kişiye farklılık gösterir. Bazı kişiler günde 3 kez tuvalete giderken, bazıları haftada 3 kez gidebilir. Bu durum her iki tipte de herhangi bir rahatsızlığa neden olmayabilir.

Kabızlık oldukça yaygın olmakla beraber, genellikle geçicidir. Eğer üç aydan fazla süre olmak kaydı ile haftada iki veya daha az dışkılıyorsanız, dışkılama için lavman ya da dışkı yumuşatıcı kullanıyorsanız, dışkılama esnasında makatınızın etrafına bastırma ihtiyacı ya da yanları dışa doğru elle açma isteği duyuyorsanız, içeride dışkı kalmış gibi hissediyor, tam rahatlayamıyor, çok ıkınıyor, çok sert ve hacimli dışkılıyorsanız, kabızlık problemi yaşıyorsunuz demektir ve tedaviye ihtiyacınız var demektir.

Size tuvalette zor anlar yaşatan bu problemin en yaygın nedenleri arasında, diyetinizde yeterince lif ya da posa tüketmemeniz, fiziksel aktivitelerinizin az olması, sıvısız kalmanız, cerrahi operasyon ya da doğum sonrası pelvik taban kaslarınızın zayıflaması, bağırsak hastalıklarınız (bağırsak fıtığı, irritable bağırsak sendromu-bağırsak tembelliği), kullandığınız ilaçlar yer alıyor.

Bunlara ek olarak askerlik, gebelik, yaşlanma, seyahat gibi rutin yaşamınızı değiştiren durumlar, uygun koşullar olmadığı için dışkılama ihtiyacınızı ertelemeniz, doğuştan olma bozukluklar, kültürel, psikolojik, çevresel faktörler, eklem sorunları ve Parkinson gibi pek çok başka faktör de kabızlığa neden olabiliyor.

Eğer uzun süredir kabızlık problemi yaşıyorsanız ya da dışkılama alışkanlığınızda yeni bir değişiklik meydana geldiyse, kilo kaybı, şiddetli karın ağrısı veya dışkılama ile birlikte kan gelmesi durumları yaşıyorsanız mutlaka bir kolorektal cerrahi ya da gastroenteroloji uzmanına başvurmalısınız. Çünkü bu belirtiler çok ciddi bir durumun habercisi olabiliyor.

Fizik muayene, özellikle proktolojik muayene, laboratuvar testleri ve gerekli görülürse kalın barsak filmi ya da kolonoskopi ile kabızlığın nedeni tespit edilebilir. Bu yöntemlerle özellikle kolon ve rektum kanserleri %40 oranında bu şekilde tespit edilebilir.

Hastalara Tavsiyeler

  1. Düzenli beslenin, öğün atlamayın. Sabah kahvaltısının bağırsak fonksiyonları için önemi çok büyüktür. Sabahleyin aç karnına bir kaç adet kuru kayısı, kuru incir veya kuru erik üzerine 2 bardak su içildikten sonra yapılacak sızma zeytinyağı içine kekik, 6-7 adet zeytin konularak esmer ya da kepek ekmeğin buna batırılarak yenilmesi barsak faaliyetlerinizi rahatlatacaktır,
  2. Kahvaltı sonrası tuvalet ihtiyacınız olsun ya da olmasın tuvalete gidip 5-10 dk oturun. Bu şekilde sağlanabilinecek barsak alışkanlığı uzun süreli rahatlatıcı olacaktır. Her gün sabahları bu dışkılama girişimine zaman ayırın, çünkü doğalı budur. Yataktan kalktıktan sonraki ilk iki saat en kıymetli zamandır. En doğrusu günde bir kere sabahları tuvalete girmektir.
  3. Günlük beslenmenizde yoğunluklu olarak sebze yemekleri ve meyve tüketin, beyaz pirinç yerine kepekli pirinç tüketin, tam buğday ekmeği yiyin, kepekli gıdalara yönelin. Lif alımına özen gösterin. Lif bitkisel yiyeceklerin sindirilmeyen kısımlarıdır. Buğday kepeği, tahıl taneleri ve elma, armut gibi çeşitli meyvelerin kabukları örnek olarak verilebilir. Lifler su tutarak gaitanın miktarını ve su içeriğini arttırılar, bağırsakları hareketlendirirler, dışkıyı yumuşatırlar. Uygun bir barsak hareketi için günde 20-25 gram lif alın.
  4. Düzenli egzersiz (haftada beş gün günde 20 dakika tempolu yürüyüş) yapın, fiziksel aktivitelerinizi arttırın.
  5. Günde en az 6-8 bardak su için, bol sıvı alın.
  6. Şiddetli kabızlıkta, özellikle karında şişlik mevcutsa ozmotik dışkılatıcıların (Magnezyum tuzları, sodyum fosfat, laktiloz bu gruptandır) emniyetle uzun süre kullanılabileceğini bilin. Sıvı vazelin, mineral yağlar, ağızdan veya lavman yoluyla kullanılabilir.
  7. Pelvik taban bölgesini ve anal bölgenin kaslarını güçlendirici, sıkma-gevşeme egzersizlerini düzenli olarak uygulayabilirsiniz.
Kabızlık

Kabızlık Tedavisi

Kabızlık tedavisi, tespit edilen organik bozukluğa yönelik olarak yapılır. Ancak, yapılan bütün tetkiklere ve muayenelere rağmen halen birçok insanın kabızlığının nedeni tam olarak belirlenememekte, dolayısıyla tedavisi de yapılamamaktadır.

Bu nedenle hastalar kabızlığın semptomatik tedavisi için uzun süre ilaç kullanmakta ve bunun yanı sıra devamlı kullanılmak zorunda kalınan bu ilaçlara da bağımlılık gelişmektedir. Özellikle gebelerde kabızlık sık görülen bir şikayettir. İlaç kullanımı konusundaki endişeler, bu hastaların gebelikleri boyunca kabızlık çekmelerine neden olur.

Kronik kabızlığına bilimsel tıbbın çözüm getiremediği hastalar, alternatif yöntemler denenmektedir. Akupunktur tedavisi bu yöntemlerden biridir.

Vücuttaki akupunktur noktaları haftada bir veya iki seansla, belirli şekilde iğnelenerek bağırsakların normal şeklide çalışması sağlanır. Yapılan tedavinin sonuçlarının ortaya çıkması için en az 4-6 seans yapılmalıdır.

Resim kaynağı: https://www.medicalnewstoday.com/articles/150322.php